Lekcja 10 - Nowy Testament - Listy Jakuba i Piotra

List św. Jakuba Apostoła

Nazwa: najstarsze manuskrypty nie zawierają nazwy tego listu, a jedynie dopisek na końcu: "List Jakuba". Nazwa "List św. Jakuba Apostoła" pojawiła się w przekładach Biblii w czasach późniejszych.
 
Autor: trudno go ustalić. Z pewnością był nim Jakub, lecz powstaje pytanie - który? Znamy pięciu Jakubów nowotestamentowych: Jakub syn Zebedeusza i Salomei, Jakub syn Alfeusza, Jakub - ojciec Judasza (nie Iskarioty), Jakub syn Kleofasa i Marii oraz Jakub - "brat Pański". Powszechnie przyjmuj się, że był nim Jakub Mniejszy - syn Alfeusza, który przewodził pierwszemu Soborowi Apostolskiemu w Jerozolimie (Dz. Ap. 12,17; 15,13), a potem po śmierci Jakuba Zebedeuszowego stał na czele Kościoła Jerozolimskiego.
 
Adresaci: Kościół chrześcijański.
 
Czas powstania: przypuszczalnie nie wcześniej niż 44 r. i nie później niż w 62 r. Bardziej prawdopodobna jest wcześniejsza data.

Treść:
Głównym tematem list jest praktyczne życie chrześcijańskie. Autor pisze o doświadczeniach (próbach), jakie mogą nas utwierdzić w wierze, o wytrwałości w pokuszeniu i prawdziwej pobożności. Zwraca uwagę na język stosowany w rozmowach, który powinniśmy trzymać na wodzy, na prawdziwą i fałszywą miłość oraz na moc modlitwy. Jakub pisze też o uczynkach i wierze, usiłując postawić je we właściwym świetle, gdzie uczynki wypływają z wiary, a nie odwrotnie, i każde z nich jest ważne (wiara współgra z uczynkami).
(*)Podział ksiąg:
    Wstęp
       1. Przedstawienie autorskie (1,1)
       2. Pozdrowienie (1,1)

    I. Pokusy (1,2-18)
       1. Potrzeba cierpliwości i mądrości (1,1-8)
       2. Wytrwałość w poniżeniu i wywyższeniu (1,9-12)

    II. Dowód prawdziwej religii (1,19-27)
       1. Słuchanie raczej niż mówienie (1,19-22)
       2. Słuchać i czynić (1,23-27)

    III. Ostrzeżenie (2,1 - 5,6)
       1. Przeciwko wyróżnianiu ludzi (2,1-13)
       2. Przeciwko mówieniu o posiadaniu wiary (2,14-26)
       3. Przeciwko nadużywaniu języka (3,1-18)
       4. Przeciwko zwalczaniu się wzajemnemu (4,1-17)
       5. Przeciwko wyzyskowi (5,1-6)

    Zakończenie
       1. Potrzeba cierpliwości (5,7-11)
       2. Potrzeba umiaru (5,12-13)
       3. Znaczenie modlitwy (5,14-18)
       4. Znaczenie duszpasterstwa (5,19.20)

Pierwszy List św. Piotra Apostoła

Nazwa: pierwotna nazwa to "Petron A" czyli "Pierwszy Piotra". Nazwa "Pierwszy List św. Piotra Apostoła" pojawiła się w przekładach Biblii w czasach późniejszych.

 
Autor: powszechnie uznaje się autorstwo apostoła Piotra (1Piotr 1,1). Niektórzy badacze usiłowali podważyć jego autorstwo, zwracając uwagę na język i zwroty lecz te dowody nie są przekonujące.
 
Adresaci: jest to list powszechny i adresowany do Kościoła chrześcijańskiego, a szczególnie do wiernych w Azji Mniejszej (głównie chrześcijanie pozyskani z pogan ale też i z żydów)
 
Czas powstania: Prawdopodobnie w Rzymie w 67r. przed swoją śmiercią i prawdopodobnie po śmierci ap. Pawła.

Apostoł Piotr - o nim słów kilka
     Impulsywność i emocjonalność przejawiające się w postępowaniu Piotra czynią go ciekawą i barwną postacią. Był to uczeń, który miał dobre serce, ale popełniał wiele błędów.
Jezus zmienił Piotra z człowieka chwiejnego i niegodnego zaufania, choć pełnego dobrych uczuć, we wzór wytrwałości i siły w dzieleniu się ewangelią. Piotr pochodził z Betsaidy, rybackiego miasteczka nad północnowschodnim brzegiem Jeziora Galilejskiego (Genezaret). Choć Piotr był żonaty (zob. Mat. 8,14), nie wiemy, czy miał dzieci. Wiemy, że mieszkał on wraz z żoną i teściową w Kafarnaum, gdy Jezus powołał go jako swego ucznia. Piotr pochodził ze skromnej klasy pracującej.

     Podobnie jak inni uczniowie Piotr miał szczególną możliwość uczenia się od Jezusa. Chodził z Nim przez wiele dni, jadał z Nim, pracował z Nim. Słuchał Go, patrzył, jak postępował On z ludźmi i jak uzdrawiał chorych. Widział niezwykłe sceny na Górze Przemienienia, gdzie Jezus rozmawiał z Mojżeszem i Eliaszem, jak również wtedy, gdy Zbawiciel wskrzeszał zmarłych, a wreszcie podczas pojmania Jezusa i potem po Jego zmartwychwstaniu, gdy ukazywał się uczniom. Piotr miał także wiele okazji do praktycznego uczenia się. Często jego udziałem były doświadczenia, które dawały motywację do zmiany życia. Wszystkie te lekcje przygotowywały go do roli jednego z największych misjonarzy w Kościele wczesnochrześcijańskim.

     O doświadczenia Piotra przeczytasz m.in. w: Mat. 14,22-32 Mat. 26,36-46; Mar. 14,29-31.66-72; Jan 18,10-11.
Arogancki, zarozumiały, skory do przemocy, nieumiejący wytrwać pod presją, ustający w połowie zadania Piotr wydawał się z jednej strony zaprzeczeniem pokornego, cichego i wiernego wyznawcy Chrystusa. A jednak stał się jednym z przywódców Kościoła wczesnochrześcijańskiego, wielkim ewangelistą i misjonarzem Jezusa. Jakież to jest mocne świadectwo, czego może dokonać Bóg w życiu tego, który się Mu poddaje.

     Rola i dzieło Piotra: Dz. 2,14-20; Dz. 3,1-26; Dz. 5,1-11 . Przez poddanie się Chrystusowi Piotr stał się oddanym świadkiem Pańskim. Pomimo licznych błędów i niedociągnięć apostoła, Pan był w stanie posłużyć się nim jako potężnym świadkiem. [na podstawie kwartalnika: lekcje biblijnych. 3/2008, Wydawnictwo: Znaki Czasu].

Piotr w listach
     Czytając listy Piotra, trudno sobie wyobrazić, że te pełne głębi i elokwentne słowa pochodzą od tego samego człowieka, którego widzimy w ewangeliach jako surowego i porywczego rybaka, mówiącego szybciej niż myślał i deklarującego wiarę, zanim się w niej upewnił. Jednak takim właśnie stał się Piotr przemieniony dzięki łasce Bożej w, jak to nazywa Paweł, nowe stworzenie (por. II Kor. 5,17).

     Szczególnie pełne mocy są słowa w I Piotra 1,18-21 i 2,24, w których apostoł kładzie nacisk na śmierć Chrystusa jako ofiarę za nasze odkupienie. Piotr, który niegdyś protestował na wieść, że Jezus ma umrzeć, teraz głosił Ukrzyżowanego jako jedyną nadzieję zbawienia, jako Tego, który poniósł śmierć za nasze grzechy. Zwróć także uwagę na słowa I Piotra 2,18-23, w których apostoł występuje jako zwolennik swego rodzaju pacyfizmu, nadstawiania drugiego policzka, a więc czegoś nietypowego dla Piotra, którego znamy z ewangelii. Naprawdę zmiana, jaka zaszła w Piotrze, była niezwykła. Powinno nam to dawać nadzieję bez względu na to, na jakim etapie swego duchowego rozwoju się znajdujemy.

"W pierwszym okresie swego uczniostwa Piotr uważał się za mocnego. Tak samo jak faryzeusz był w oczach swoich nie jak inni ludzie. Gdy Chrystus wieczorem, zanim Go zdradzono, powiedział do uczniów: 'Wy wszyscy się zgorszycie' (Mar. 14,27), Piotr oświadczył butnie: "Choćby się wszyscy zgorszyli, ja jednak nie" (Mar. 14,29). Piotr nie znał grożącego mu niebezpieczeństwa. Zwiodła go zarozumiałość. Był pewny, że się przeciwstawi pokusie. Kilka godzin później, gdy przechodził próbę, przysięgając i zaklinając się, zaparł się Mistrza. Gdy pianie koguta przypomniało mu słowa Chrystusa, zaskoczony i przerażony tym, co w tej chwili uczynił, Piotr odwrócił się i spojrzał na Mistrza. W tym samym momencie Chrystus skierował wzrok na Piotra i pod wpływem tego smutnego spojrzenia, łączącego miłość i współczucie dla niego, Piotr zrozumiał, jakim jest. Wyszedł i gorzko zapłakał. Spojrzenie Chrystusa złamało mu serce. Doszedł do punktu zwrotnego i opłakiwał swój grzech. W żalu i skrusze podobny był do celnika i tak jak celnik znalazł łaskę u Boga. Spojrzenie Chrystusa zapewniło Piotrowi przebaczenie" (Ellen G. White, Przypowieści Chrystusa, wyd. III, s. 95).

Treść listu (Pierwszego listu św. Piotra):
     Główną treścią listu jest pocieszenie kierowane do chrześcijan, i zachęta do wytrwałego znoszenia doświadczeń - porównanych w liście do ognia (nie trawiącego ale oczyszczającego). Porusza problemy etyczno-społeczne, tzn. właściwego stosunku wierzących do władz. Kieruje dobre rady do sług, żon, mężów, współwierzących oraz starszych i młodszych członków Kościoła.

     List zawiera też aspekt teologiczny, gdzie Piotr pisze o Bogu, Chrystusie, Duchu Świętym, Kościele, powszechnym kapłaństwie wierzących, chrześcijańskim życiu i czasach końca. Zachęca również do gościnności, miłości, trzeźwości i radosnej służby nawet w czasie trudnym i gdy szatan nas kusi. List kończą pozdrowienia Piotra.
(*)Podział listu:
    Wstęp
       1. Pozdrowienie (1,1.2)
       2. Uwielbienie Boga i Chrystusa (1,3-9)
       3. Oczekiwanie zbawienia przez patriarchów i proroków (1,10-12)

    I. Powołanie (1,13 - 2,10)
       1. Życie godne powołania (1,13-25)
       2. Powszechne kapłaństwo świętych (2,1-10)

    II. Życie chrześcijańskie (2,1 - 3,13)
       1. Przykładne życie wśród pogan (2,11-17)
       2. Poselstwo do sług (2,18-25)
       3. Poselstwo do małżonków (3,1-7)
       4. Napomnienie do jedności wierzących (3,8-12)

    III. O cierpieniu (3,13 - 4,19)
       1. Cierpienie jest przywilejem (3,13 - 22)
       2. Szlachetne życie (4,1-6)
       3. Trzeźwość i miłość (4,7-11)
       4. Wytrwanie w prześladowaniach (4,12-19)

    IV. Poselstwo do wspólnoty kościelnej (5,1-11)
       1. Poselstwo do starszych (5,1-4)
       2. Poselstwo do młodszych (5,5)
       3. Poselstwo do ogółu wyznawców (5,6-11)

    Zakończenie
       1. Okoliczności powstania listu (5,12)
       2. Pozdrowienia (5,13-14)

Drugi List św. Piotra Apostoła

Nazwa: pierwotna nazwa to "Petron B" czyli "Drugi Piotra". Nazwa "Drugi List św. Piotra Apostoła" pojawiła się w przekładach Biblii w czasach późniejszych.


 
Autor: od wczesnego chrześcijaństwa do dzisiaj dyskutuje się o autorstwie tego listu. Dzisiejsi bibliści katoliccy i wielu biblistów protestanckich opowiada się za autorstwem Piotra.
 
Adresaci: to list powszechny do Kościoła chrześcijańskiego.
 
Czas powstania: prawdopodobnie 67r. przed swoją śmiercią (2Piotr 1,14) i prawdopodobnie po śmierci ap. Pawła.

Treść:
     W pierwszym rozdziale Piotr wymienia przywileje chrześcijanina i zachęca by powołanie nasze i wybranie umacniać. Wspomina, że jego życie dobiega końca i zwraca uwagę na ważność i pewność proroctw o Jezusie. W drugim rozdziale ostrzega przed nauczycielami głoszącymi zgubną naukę i informuje jaki koniec ich czeka. W trzecim rozdziale odnosi się do czasach ostatecznych, pisząc o ludziach kpiących z naszej nadziei (głównie z powrotu Jezusa) i o potrzebie bycia gotowym na przyjście Pana.

     Na koniec zwraca uwagę na listy Pawła, wskazując potrzebę mądrej i rozważnej ich interpretacji, gdyż w przeciwnym razie możemy zniekształcać ich przesłanie, wprowadzając siebie i innych w błąd.
(*)Podział ksiąg:
    Wstęp
       1. Pozdrowienia (1,1.2)
       2. Uwielbienie (1,3-11)

    I. Cel listu (1,12-21)
       1. Ugruntowanie w prawdzie (1,12-15)
       2. Osobiste świadectwo ap. Piotra (1,16-18)
       3. Potwierdzenie Ewangelii w proroctwie (1,19-21)

    II. Ostrzeżenie przed fałszywymi nauczycielami (2,1-22)
       1. Fałszywi nauczyciele (2,1-3)
       2. Potępienie niezbożnych i wybawienie sprawiedliwych (2,4-10)
       3. Natura fałszywych nauczycieli (2,10-22)

    III. Powtórne przyjście Chrystusa (3,1-16)
       1. Świadectwo proroków i apostołów (3,1-2)
       2. Naśmiewcy (3,3-7)
       3. Pewność przyjścia Chrystusa (3,8-10)
       4. Napomnienie do świątobliwego życia (3,11-16)

    Zakończenie
       1. Wezwanie do stateczności chrześcijańskiej (3,17)
       2. Wezwanie do duchowego wzrostu (3,19)

Zadanie dla ciebie

     Zaplanuj przeczytanie listu Jakuba i listów Piotra. Podobnie jak w przypadku pozostałych wynotuj te fragmenty, które wydają się tobie najważniejsze i pomocne w życiu. Podziel się z tym co przeczytałej z innymi (np. z rodziną, przyjaciółmi czy sąsiadem).

Idź do Lekcji jedenastej


(*) - na podstawie Książki "Wstęp do Pisma Świętego", Zachariasz Łyko, "Znaki Czasu" Warszawa 1987r.